Αντιβιοτικό «όπλο» ενάντια στα υπερβακτήρια

Ένα είδος αντιβιοτικού που κάνει τα μικρόβια να… τρώνε και να χωνεύουν τον εαυτό τους πιστεύεται ότι μπορεί να αποτελέσει πολύτιμο «όπλο» στη μάχη ενάντια στα φαρμακοανθεκτικά «υπερβακτήρια».

Αποτελεσματικό ενάντια στον ανθεκτικό σταφυλόκοκκο

Εργαστηριακά τεστ έδειξαν ότι το αντιβιοτικό ήταν αποτελεσματικό ενάντια σε ανθεκτικά στελέχη του σταφυλόκοκκου καθώς και ότι η χορήγησή του θεράπευσε ποντίκια τα οποία εμφάνιζαν ίδιου τύπου χρόνιες βακτηριακές λοιμώξεις με εκείνες που σκοτώνουν ασθενείς στα νοσοκομεία.

Ο Κιμ Λιούις από το Πανεπιστήμιο Northeaster της Βοστώνης ανέφερε ότι το αντιβιοτικό που ονομάζεται acyldepsipeptide (ADEP4) δρα ενεργοποιώντας ένα ένζυμο μέσα στα εν υπνώσει «ανθεκτικά» κύτταρα των βακτηρίων, το οποίο και τα οδηγεί στο να καταβροχθίζουν τον εαυτό τους. «Τα ‘επίμονα’ κύτταρα των βακτηρίων δεν αναπτύσσονται. Βάζουν ‘λουκέτο’ στον μεταβολισμό τους τη στιγμή που τα αντιβιοτικά για να δράσουν ενάντια στα βακτήρια, χρειάζεται να έχουν απέναντί τους κύτταρα που αναπτύσσονται. Το ADEP4 ουσιαστικά σπρώχνει τα κύτταρα αυτά στο να πέψουν τους εαυτούς τους. Φαίνεται ότι έχει την ικανότητα να καταπολεμήσει μια λοίμωξη» σημείωσε ο δρ Λιούις.

Το ADEP4 ενεργοποιεί μια πρωτεάση η οποία διασπά τις πρωτεΐνες εντός των βακτηρίων. Ωστόσο εμφανίζεται γρήγορα αντίσταση στο συγκεκριμένο αντιβιοτικό και για αυτόν τον λόγο η φαρμακοβιομηχανία σταμάτησε να ασχολείται με τη συγκεκριμένη ουσία τη δεκαετία του 1980.

Ο συνδυασμός που σκοτώνει (τα βακτήρια)

Σύμφωνα όμως με τη νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Nature», όταν το ADEP4 συνδυάστηκε με ένα συμβατικό αντιβιοτικό όπως η ριφαμπικίνη, ήταν πολύ αποτελεσματικό στο να καταπολεμά λοιμώξεις που δεν αντιμετωπίζονταν με την απλή χορήγηση ενός «παραδοσιακού» αντιβιοτικού.

Σε συνοδευτικό άρθρο στην επιθεώρηση «Nature» οι Κεν Γκέρντες και Χάνε Ινγκμερ από το Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης κάνουν λόγο για «αξιοσημείωτα» αποτελέσματα τα οποία προσφέρουν ελπίδα για καλύτερη αντιμετώπιση των ανθεκτικών βακτηριακών λοιμώξεων. «Όλα αυτά τα ευρήματα μας κάνουν να ελπίζουμε ότι στο μέλλον θα έχουμε αντιβιοτικά για τη θεραπεία των επίμονων λοιμώξεων» γράφουν οι επιστήμονες. Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Φρένο στις ενδονοσοκομειακές μολύνσεις με αντικείμενα που αυτοαπολυμαίνονται

Σε λίγα χρόνια, ασθενείς και εργαζόμενοι στα νοσοκομεία θα μπορούν να αγγίζουν πιο… άφοβα κάθε λογής μεταλλικά αντικείμενα καθημερινής χρήσης -όπως χερούλια, πόμολα και βρύσες- καθώς θα είναι πολύ λιγότερο πιθανό να κολλήσουν έτσι κάποιο μικρόβιο. Αυτό υπόσχονται οι επιστήμονες και οι εταιρείες που συμμετέχουν στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα SelfClean, με συντονιστή το Μετσόβιο Πολυτεχνείο, οι οποίοι δημιουργούν γι’ αυτό τον σκοπό αυτοκαθαριζόμενες και αντιμικροβιακές μεταλλικές επικαλύψεις με τη βοήθεια νανοσωματιδίων οξειδίου του τιτανίου.

Οπως λέει στην «Κ» η δρ Ευαγγελία Παυλάτου, αναπληρώτρια καθηγήτρια στη Σχολή Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ και επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος, τον Μάρτιο του 2015 που λήγει το SelfClean θα έχει ολοκληρωθεί η ανάπτυξη και δοκιμή των καινοτόμων επικαλύψεων, ώστε να είναι έτοιμες να ενσωματωθούν στη μαζική βιομηχανική παραγωγή. «Στόχος μας είναι να αναπτύξουμε μεταλλικά αντικείμενα τα οποία με τη βοήθεια της νανοτεχνολογίας και του φωτός θα μειώνουν τον κίνδυνο μετάδοσης της μόλυνσης μικροβίων από 50% έως και 100%, για όποιον έρχεται σε επαφή μαζί τους», συμπληρώνει.

Παρόλο που η ίδια λύση θα μπορεί να εφαρμοσθεί και σε άλλους δημόσιους χώρους (π.χ. μέσα μαζικής μεταφοράς ή σχολεία), προτεραιότητα του SelfClean είναι να περιορισθούν οι ενδονοσοκομειακές μολύνσεις. Εξάλλου, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, τα κρούσματα ενδονοσοκομειακών μολύνσεων φτάνουν τα 3 εκατομμύρια κάθε χρόνο, από τα οποία το 15% οφείλεται στη μετάδοση μικροβίων μέσω της επαφής με επιφάνειες καθημερινής χρήσης.

Ετσι, η μείωση αυτού του ποσοστού θα σημαίνει τεράστια οφέλη για τη δημόσια υγεία.

Οι επικαλύψεις που παρασκευάζονται περιέχουν νανοσωματίδια οξειδίου του τιτανίου, ενός φωτοκαταλύτη με τον οποίο ασχολούνται αρκετές ερευνητικές ομάδες σε όλο τον κόσμο, κυρίως για την ανάπτυξη υλικών που θα διασπούν τους ρύπους. Το καινούργιο που φέρνει το SelfClean είναι πως αυτή η ιδιότητα θα συνδυάζεται με την αντιμικροβιακή δράση. «Πέρα από την αποικοδόμηση των ρύπων, για πρώτη φορά τα νανοσωματίδια θα είναι τροποποιημένα κατάλληλα ώστε να εξουδετερώνουν επίσης πολυανθεκτικά βακτήρια», σημειώνει η επιστήμονας.

Αυτή δεν είναι η μοναδική καινοτομία του προγράμματος: τη στιγμή που σε άλλες εφαρμογές τα νανοσωματίδια ενεργοποιούνται κυρίως με τη χρήση υπεριώδους ακτινοβολίας, οι επικαλύψεις του SelfClean θα μπορούν να αυτοκαθαρίζονται και να αυτοαπολυμαίνονται χρησιμοποιώντας τον τεχνητό φωτισμό. Κάτι που είναι απαραίτητο ώστε τα μεταλλικά αντικείμενα να μπορούν να αξιοποιηθούν και στους εσωτερικούς χώρους των νοσοκομείων.

«Επιπλέον, η τεχνική που έχει επιλεγεί για να χρησιμοποιείται στα εργοστάσια, ως τελευταίο στάδιο της διαδικασίας παραγωγής των μεταλλικών αντικειμένων (ηλεκτρολυτική μέθοδος), θα εξασφαλίζει ότι οι επιστρώσεις θα είναι καλαίσθητες και θα αντέχουν τόσο στη χημική διάβρωση (π.χ. στα καθαριστικά) όσο και στα γδαρσίματα», προσθέτει η ερευνήτρια από το ΕΜΠ.

Για τα επιμέρους χαρακτηριστικά των επικαλύψεων, οι επιστήμονες συνεργάζονται με τις εταιρείες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα, ώστε η τεχνολογία να μπορεί να αξιοποιηθεί εμπορικά όσο το δυνατόν καλύτερα. Για παράδειγμα, η τροποποίηση των νανοσωματιδίων γίνεται με στόχο την εξουδετέρωση των βακτηρίων που υποδεικνύει στους ερευνητές το Metropolitan Hospital (Μητροπολιτικό Θεραπευτήριο) στο Φάληρο, το οποίο παίρνει μέρος στο SelfClean.

Σημαντικό επίσης είναι να παραμείνει χαμηλό το κόστος παρασκευής αυτών των καινοτόμων μεταλλικών αντικειμένων. «Ακόμη κι αν “σκοτώνουν” το 100% των βακτηρίων οι επικαλύψεις, θα είναι πρακτικά άχρηστες αν εκτοξεύουν το κόστος των προϊόντων», λέει χαρακτηριστικά η αναπληρώτρια καθηγήτρια. Ετσι, με τους κατασκευαστές που συμμετέχουν στο SelfClean, οι επιστήμονες προσπαθούν να βρουν τη χρυσή τομή ανάμεσα στο κόστος και στο ποσοστό της αντιμικροβιακής δράσης.

Στο τελευταίο στάδιο του προγράμματος, τα πρώτα μεταλλικά αντικείμενα με τις καινοτόμες επικαλύψεις θα τοποθετηθούν στο Metropolitan, για να δοκιμασθούν σε πραγματικές συνθήκες οι δυνατότητές τους να αυτοαπολυμαίνονται. Πάντως, οι επιστήμονες από το ΕΜΠ ήδη εξετάζουν το ενδεχόμενο να προσαρμόσουν την τεχνολογία αυτή και σε άλλου είδους επιφάνειες όπως πλαστικές, γυάλινες και κεραμικές. Πηγή: kathimerini.gr

Συνέχεια»

Ηλιακό νανοδίκτυο διαλύει πετρελαιοκηλίδες, παράγει βιοδιασπώμενες ουσίες

Μια νέα, απλούστερη και περιβαλλοντικά ασφαλέστερη τεχνολογία για την αντιμετώπιση πετρελαιοκηλίδων και την απορρύπανση του νερού ανέπτυξε η καθηγήτρια Πελαγία-Ειρήνη (Περένα) Γκούμα του Πανεπιστημίου Stony Brook της Νέας Υόρκης. Πρόκειται για ένα “φωτοκαταλυτικό νανοδίκτυο” κατασκευασμένο από οξείδιο του χαλκού-βολφραμίου, το οποίο όταν ενεργοποιηθεί από την ηλιακή ακτινοβολία -εκμεταλλευόμενο το σύνολο του ηλιακού φάσματος- μπορεί να διασπάσει το πετρέλαιο αφήνοντας πίσω του μόνο βιοδιασπώμενες χημικές ουσίες.

Η συσκευή μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί και να μεταφερθεί από πλοία κάθε μεγέθους, πλεονεκτήματα που την καθιστούν ιδανική λύση για πλοία τα οποία μέχρι σήμερα δεν μπορούσαν να συμμετάσχουν σε επιχειρήσεις θαλάσσιων καθαρισμών.

Τα δίχτυα που μοιάζουν με μικρογραφία κεραμικών διχτυών ψαρέματος κατασκευάζονται με μια μοναδική διαδικασία αυτοσυναρμολόγησης, η οποία σύμφωνα με την Γκούμα έχει ως αποτέλεσμα μια “στιβαρή αρχιτεκτονική δομή που επιτρέπει την κάλυψη της μέγιστης δυνατής επιφάνειας και κατ΄επέκταση έκθεση στους ρύπους, ενώ παράλληλα τα νανοσωματίδια επιταχύνουν την καταλυτική δράση”.

Εκτός από διαρροές πετρελαιοειδών, τα δίκτυα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την απορρύπανση νερού μολυσμένου από την εξόρυξη σχιστολιθικού αερίου ή άλλες βιομηχανικές διαδικασίες.

Εκτός από περιβαλλοντικούς καθαρισμούς, τα δίκτυα μπορούν μελλοντικά να λειτουργήσουν ως μέθοδος καθαρισμού ρούχων χωρίς χημικά και χωρίς νερό.

“Οι σύγχρονες διαδικασίες στεγνού καθαρισμού χρησιμοποιούν πολλά χημικά που πρέπει να τύχουν καθαρισμού και επεξεργασίας, όπως το βενζόλιο εξηγεί η ερευνήτρια.

Έχοντας λάβει χρηματικό βραβείο ύψους 50.000 δολαρίων από το National Science Foundation Innovation Corps , η Γκούμα και η ομάδα της βρίσκονται στη διαδικασία ίδρυσης μιας νεοφυούς εταιρείας για την ανάπτυξη της τεχνολογίας τους. Πηγή: econews.gr

Συνέχεια»

Μετά τον «Μεγάλο» Επιταχυντή Αδρονίων, ο «Πολύ Μεγάλος»

Έπειτα από την περυσινή ανακάλυψη του περίφημου μποζονίου του Χιγκς στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων του CERN, η σωματιδιακή φυσική προετοιμάζεται για το επόμενο βήμα. Αμερικανοί ερευνητές παρουσίασαν το όραμά τους για τον «Πολύ Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων», ο οποίος θα απαιτούσε μια κυκλική σήραγγα τέσσερις φορές μακρύτερη και θα προσέφερε επτά φορές υψηλότερη ενέργεια στις συγκρούσεις σωματιδίων.

Απλά...γιγάντιο

Δεδομένου του κόστους και της περιπλοκότητας των σύγχρονων επιταχυντών, οι φυσικοί πρέπει να προγραμματίζουν τέτοιου είδους πειράματα δεκαετίες πριν από την έναρξή τους, επισημαίνει στο δικτυακό τόπο της επιθεώρησης «Nature» ο Μάικλ Πέσκιν, θεωρητικός φυσικός του αμερικανικού Εθνικού Εργαστηρίου Επιταχυντών στο Μένλο Παρκ της Καλιφόρνια.

Στις 2 Νοεμβρίου, ο Πέσκιν παρουσίασε ένα γενικό σχέδιο για τον Πολύ Μεγάλο Επιταχυντή (VLHC) σε συμβουλευτική επιτροπή της αμερικανικής κυβέρνησης. Οι σωματιδιακοί φυσικοί απαιτούν από το γιγάντιο μηχάνημα να είναι σε θέση να προκαλεί συγκρούσεις πρωτονίων με ενέργεια 100 TeV. Συγκριτικά, ο LHC του CERN προσέφερε μέχρι σήμερα ενέργειες 7 ΤeV και τώρα βρίσκεται εκτός λειτουργίας για εργασίες αναβάθμισης που θα ανεβάσουν το νούμερο στα 14 TeV.

Σε γενικές γραμμές, όσο υψηλότερη είναι η ενέργεια των συγκρούσεων τόσο πιο κοντά μπορούν να πλησιάσουν τα πειράματα τη στιγμή της Μεγάλης Έκρηξης που γέννησε το Σύμπαν. Ο VLHC θα μπορούσε έτσι να προσφέρει απαντήσεις για ορισμένα ερωτήματα που αδυνατεί να αντιμετωπίσει ο LHC. Θα μπορούσε για παράδειγμα να εξηγήσει γιατί το μποζόνιο του Χιγκς, το οποίο εμπλέκεται στο μηχανισμό που δίνει στην ύλη τη μάζα της, έχει το ίδιο τόσο μεγάλη μάζα. Άλλα καυτά ερωτήματα είναι η σύσταση της μυστηριώδους σκοτεινής ύλης που γεμίζει το Σύμπαν καθώς και η υπερσυμμετρία, μια αναπόδεικτη θεωρία σύμφωνα με την οποία κάθε γνωστό σωματίδιο αντιστοιχεί και και ένα «υπερσυμμετρικό» σωματίδιο μεγαλύτερης μάζας.

Οι διαστάσεις

Η απαίτηση για τόσο υψηλές ενέργειες αυξάνει και τις διαστάσεις που απαιτείται να έχει ο VLHC. Ο επιταχυντής θα χρειαζόταν μια υπόγεια κυκλική σήραγγα μήκους 100 χιλιομέτρων, συγκριτικά με τα 27 χιλιόμετρα στη σήραγγα του προκατόχου του. Η υλοποίηση ενός τόσο φιλόδοξου έργου θα απαιτούσε επίσης προόδους σε τεχνικό επίπεδο, όπως η ανάπτυξη υπεραγώγιμων μαγνητών που λειτουργούν σε πολύ ισχυρότερα μαγνητικά πεδία.

Σίγουρα θα περάσουν χρόνια μέχρι να εξασφαλιστεί χρηματοδότηση και να επιλεγεί τοποθεσία για τον VHLC, εφόσον βέβαια λάβει το πράσινο φως η κατασκευή του. Στο μεταξύ, το CERN σχεδιάζει έναν επιταχυντή ανάλογης ισχύος ο οποίος θα μπορούσε να ξεκινήσει να κατασκευάζεται τη δεκαετία του 2020 κάτω από τη Λίμνη της Γενεύης. Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

«Πιο ενδιαφέρουσα η Φυσική αν δεν είχε βρεθεί το σωματίδιο του Χιγκς»

Η Φυσική θα ήταν μακράν πολύ πιο ενδιαφέρουσα αν οι επιστήμονες του CERN δεν είχαν καταφέρει να βρουν το μποζόνιο του Χιγκς στο Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων, σύμφωνα με τον Στίβεν Χόκινγκ. Ο διάσημος βρετανός κοσμολόγος, που βρέθηκε στα εγκαίνια μίας νέας έκθεσης που φιλοξενείται στο Μουσείο Επιστήμης του Λονδίνου για τον Μεγάλο Επιταχυντή (LHC), μίλησε για τα αναπάντητα ερωτήματα της σύγχρονης Φυσικής και παραδέχτηκε ότι έχασε ένα στοίχημα που είχε βάλει με τον συνάδελφό του Γκόρντον Κέιν του πανεπιστημίου του Μίσιγκαν ότι το μποζόνιο του Χιγκς δεν θα βρισκόταν ποτέ.

Παρόλο που η θεωρία για το μποζόνιο είχε διατυπωθεί πρώτη φορά στις αρχές της δεκαετίας του ’60, υπήρξαν πολλοί επιστήμονες που πίστευαν πως το σωματίδιο δεν θα βρεθεί ποτέ. Μεταξύ αυτών φυσικά και ο Χόκινγκ, που υποστήριξε πως αν δεν είχε βρεθεί, οι φυσικοί θα έπρεπε να πάρουν ξανά τα πράγματα από την αρχή και να επανεξετάσουν πολλές από τις θεμελιώδεις ιδέες τους σχετικά με τη φύση των σωματιδίων και των δυνάμεων, ένα πεδίο εξαιρετικά ενδιαφέρον για ορισμένους επιστήμονες.

Τελικά όμως το μποζόνιο βρέθηκε και ο βρετανός φυσικός Πίτερ Χιγκς, μαζί με τον βέλγο Φρανσουά Ενγκλέρ, τιμήθηκαν με το φετινό Βραβείο Νόμπελ Φυσικής.

«Συγχαρητήρια και στους δύο, αλλά η ανακάλυψη του νέου σωματιδίου είχε προσωπικό κόστος για μένα. Είχα βάλει στοίχημα με τον Γκόρντον Κέιν ότι το σωματίδιο δεν θα βρισκόταν ποτέ. Αυτό το Νόμπελ μού κόστισε 100 δολάρια», είπε ο Χόκινγκ.

Ωστόσο, η βράβευση των Χιγκς και Ενγκλέρ παραδέχεται ότι αποτελεί μία υπενθύμιση για τον ίδιο ότι «έζησα μια λαμπρή στιγμή και έκανα έρευνα στη θεωρητική φυσική. Η εικόνα μας για το Σύμπαν έχει αλλάξει πολύ τα τελευταία 50 χρόνια και είμαι ευτυχής αν κατάφερα να συμβάλλω έστω και λίγο.»

Ο ίδιος πλέον ελπίζει πως ο LHC θα προχωρήσει στην ανακάλυψη νέων στοιχείων για θεμελιώδεις θεωρίες που εξηγούν τη φύση του σύμπαντος και, πιο συγκεκριμένα, ελπίζει να βρεθούν τα πρώτα στοιχεία υπέρ της Θεωρίας-Μ, γνωστή και ως «θεωρία των πάντων», που πολλοί πιστεύουν ότι αποτελεί τον καλύτερο υποψήφιο για την ενοποίηση των τεσσάρων θεμελιωδών δυνάμεων της φύσης (ισχυρή και ασθενής πυρηνική δύναμη, ηλεκτρομαγνητισμός, βαρύτητα).

Ουσιαστικά, η Θεωρία-Μ ενώνει τη βαρύτητα (που παίζει καθοριστικό ρόλο στις μεγαλύτερες κλίμακες του σύμπαντος) με την κβαντομηχανική (που ελέγχει τη συμπεριφορά των ατόμων και των μικρότερων σωματιδίων). Μέχρι στιγμής πάντως, δεν έχει προκύψει κάποια πειραματική επιβεβαίωση ότι η Θεωρία-Μ είναι σωστή.

«Υπάρχει ακόμα ελπίδα ότι θα δούμε τις πρώτες ενδείξεις για τη θεωρία-Μ στον επιταχυντή σωματιδίων του CERN στη Γενεύη. Από την άποψη της Θεωρίας-Μ, ο επιταχυντής ερευνά μόνο σε χαμηλές ενέργειες, αλλά ίσως να είμαστε τυχεροί και να δούμε ένα ασθενέστερο σήμα της θεμελιώδους θεωρίας, όπως η υπερσυμμετρία. Νομίζω ότι η ανακάλυψη υπερσυμμετρικών σωματιδίων για τα ήδη γνωστά σωματίδια θα φέρει επανάσταση στην κατανόησή μας για το σύμπαν», δήλωσε ο Χόκινγκ.

Σύμφωνα με τη θεωρία της υπερσυμμετρίας, τα γνωστά σωματίδια, όπως τα ηλεκτρόνια, τα κουάρκς και τα φωτόνια, έχουν έναν βαρύτερο -αν και αναπόδεικτο- «σούπερ-σύντροφο».

Σε ό,τι αφορά στο χαμένο στοίχημα, ο Χόκινγκ παραδέχτηκε ότι απολαμβάνει να τζογάρει. Δεν είναι η πρώτη φορά πάντως που χάνει στοίχημα σχετικά με τη φύση του Κόσμου. Στο παρελθόν είχε βάλει στοίχημα με τον συνάδελφο του Τζον Πρέσκιλ για το κατά πόσο οι πληροφορίες καταστρέφονται όταν πέφτουν μέσα μια μαύρη τρύπα.

Το λεγόμενο «παράδοξο της πληροφορίας» φαίνεται ότι τους ταλαιπώρησε καθώς οι υπολογισμοί του Χόκινγκ έδειξαν πως οτιδήποτε πέφτει μέσα σε μία μαύρη τρύπα θα έπρεπε να χάνεται, συμπεριλαμβανομένης και της πληροφορίας για το τι ήταν αυτό που έπεσε μέσα στην τρύπα. Η κβαντική μηχανική, όμως, δεν επιτρέπει την καταστροφή της πληροφορίας. Μετά από 30 χρόνια διαμάχης πάνω στο συγκεκριμένο θέμα, ο Χόκινγκ παραδέχτηκε τελικά ότι η πληροφορία δεν χάνεται μέσα στις μαύρες τρύπες, αλλά ούτε και μπορεί να επιστρέψει με κάποιο χρήσιμο τρόπο. Όπως είπε, η θεωρία του ήταν το μεγαλύτερο επιστημονικό λάθος του μέχρι σήμερα.

Πολλές από τις θεωρίες του Χόκινγκ έχουν προκύψει από τη μελέτη του σύμπαντος, με τον ίδιο να υποστηρίζει πως η ανθρωπότητα θα πρέπει να ενδιαφερθεί περισσότερο για το διάστημα και να συνεχίσει τα διαστημικά ταξίδια αν θέλει να έχει μέλλον.

«Δεν νομίζω ότι θα επιβιώσουμε άλλα χίλια χρόνια, χωρίς να ξεφύγουμε από τον εύθραυστο πλανήτη μας. Γι' αυτό, θέλω να ενθαρρύνω το ενδιαφέρον του κοινού για το διάστημα και εγώ ο ίδιος εκπαιδεύομαι σχετικά», όπως είπε. Σε αυτό το πλαίσιο, μάλιστα, πρόσφατα πήρε μέρος σε μια πτήση μηδενικής βαρύτητας γύρω από τη Γη.

«Να θυμάστε να κοιτάτε ψηλά τα άστρα και όχι χαμηλά τα πόδια σας. Προσπαθήστε να βγάλετε νόημα με αυτά που βλέπετε και διατηρήστε τον παιδικό ενθουσιασμό σας γι' αυτό που κάνει το σύμπαν να υπάρχει», κατέληξε. Πηγή: enet.gr

Συνέχεια»

Ζωντανεύει το «όνειρο» των ωκεανολόγων

Αν μας βλέπει από κάπου ο Ζακ Υβ Κουστό είναι βέβαιο ότι θα ζηλεύει πολύ… Ανακοινώθηκε ότι στις 31 Μαΐου του 2014 θα ξεκινήσει η κατασκευή ενός εκπληκτικού θαλάσσιου ή καλύτερα υποθαλάσσιου εργαστηρίου που μοιάζει βγαλμένο από ταινία επιστημονικής φαντασίας. Το SeaOrbiter θα αναζητήσει απαντήσεις στα μυστήρια των ωκεανών.

Υποβρύχιο… Διάστημα

Το SeaOrbiter είναι μια εγκατάσταση ύψους 55 μέτρων. Το ένα τρίτο της εγκατάστασης θα επιπλέει στο νερό ενώ τα δύο τρίτα θα βρίσκονται κάτω από την επιφάνειά του. Το θαλάσσιο εργαστήριο σχεδίασε ο γάλλος αρχιτέκτονας Ζακ Ρουζερί και το κόστος της κατασκευής ανέλαβαν από κοινού η NASA και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (ESA). Οι δύο υπηρεσίες αποφάσισαν να συγχρηματοδοτήσουν το SeaOrbiter επειδή τόσο το ίδιο το εργαστήριο όσο και οι συνθήκες στις οποίες θα λειτουργεί προσομοιάζουν με εκείνες του Διαστήματος - αποτελεί έτσι ένα σημαντικό και σχετικά προσιτό οικονομικώς «πείραμα».

Το κόστος του SeaOrbiter αναμένεται να αγγίξει τα 53 εκ. δολάρια. Θα λειτουργεί με φιλικές στο περιβάλλον, ανανεώσιμες πηγές ενέργειες (αιολική, ηλιακή κ.α.). Στο εργαστήριο θα μπορούν να ζουν και να εργάζονται 18-22 επιστήμονες και αναμένεται να αποτελέσει «παράδεισο» για τους ωκεανολόγους και τους θαλάσσιους βιολόγους.


Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Οι πάγοι θα λιώσουν αλλά η Ελλάδα θα... επιπλέει

Ακόμα και όταν λιώσουν όλοι οι πάγοι της Γης, που υπολογίζονται σε πέντε εκατομμύρια κυβικά μίλια, και ολόκληρες περιοχές της Γης σκεπαστούν από θάλασσα, η Ελλάδα θα επιπλέει! Βέβαια θα χρειαζόταν 5.000 χρόνια για να λιώσουν όλοι οι πάγοι της Γης, το 80% των οποίων βρίσκεται στην Ανταρκτική, όμως ακόμη και στην περίπτωση που συνέβαινε κάτι τέτοιο εξαιτίας μιας δραματικής αλλαγής στο κλίμα, η Ελλάδα θα είχε...μικρές απώλειες!

Το National Geographic δημιούργησε μια σειρά από χάρτες των ηπείρων της Γης οι οποίοι απεικονίζουν το μέγεθος της χερσαίας έκτασης που θα καταποντιζόταν κάτω από τη θάλασσα στην περίπτωση που οι πάγοι έλιωναν με αποτέλεσμα η στάθμη του νερού να ανέβαινε κατά 65 μέτρα!

Το περιοδικό χρησιμοποίησε όλα τα τελευταία επιστημονικά δεδομένα και εκτιμήσεις για να προσομοιώσει το τι μέλλει γενέσθαι αν λιώσουν οι πάγοι και το αποτέλεσμα στην περίπτωση αυτή, για πολλές περιοχές της Γης είναι εφιαλτικό. Σε ό,τι αφορά την Ευρώπη, το Λονδίνο θα αποτελούσε μια νέα Ατλαντίδα, όπως άλλωστε και η Βενετία.

Στον χάρτη του National Geographic απεικονίζεται η Ευρώπη με το περίγραμμα - με το μπλε χρώμα - να είναι η υφιστάμενη ακτογραμμή. Τεράστιες εκτάσεις στον Βορρά θα καταποντιστούν ενώ η Ελλάδα επιβιώνει με μικρές απώλειες.

Μία τεράστια έκταση της βόρειας Ευρώπης θα είχε καταποντιστεί, από την Ισπανία μέχρι την Σκανδιναβία. Το μεγαλύτερο μέρος της Δανίας θα βρισκόταν κάτω από το νερό. Επίσης η Κασπία και η Μαύρη Θάλασσα θα είχαν γίνει ένα με τη Μεσόγειο. Στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, ολόκληρη η ανατολική Ακτή των ΗΠΑ θα είχε μετατραπεί σε πυθμένα ενώ στη Δυτική Πλευρά, το Σαν Φρανσίσκο θα μετατρεπόταν σε ένα σύμπλεγμα παράξενων νησιών.

Η Ελλάδα πάντως όπως δείχνει η φωτογραφία της Ευρώπης, τη γλιτώνει με μικρές απώλειες χάρη και στο ιδιαίτερο ανάγλυφο που έχει. Πολύτιμο έδαφος φαίνεται να χάνεται στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και λίγο στην Κρήτη και κάπως περισσότερο στο Βόρειο Αιγαίο, από τη Θεσσαλονίκη μέχρι τον Έβρο.

Η τελευταία φορά που η Γη έμεινε χωρίς πάγους ήταν πριν απο 34 εκατομμύρια χρόνια. Πηγή: tanea.gr

Συνέχεια»

Νερό ενός αρχαίου ωκεανού βρέθηκε κάτω από τη Βιρτζίνια

Πριν από 145 έως 100 εκατομμύρια χρόνια, ο νεογέννητος Ατλαντικός ήταν μια στενή, κλειστή και ρηχή λεκάνη. Μεγάλες ποσότητες νερού από αυτόν τον αρχαίο ωκεανό βρέθηκαν παγιδευμένες στο υπέδαφος της Βιρτζίνια στις ανατολικές ΗΠΑ, και βρέθηκαν να περιέχουν δύο φορές περισσότερο αλάτι από ό,τι οι σημερινές θάλασσες.

Το προϊστορικό νερό βρίσκεται παγιδευμένο μέσα σε πετρώματα σε βάθος 1,7 χιλιομέτρων κάτω από τον κόλπο Τσέσαπικ Μπέι, μια περιοχή με μεγάλο γεωλογικό ενδιαφέρον, καθώς εκεί βρίσκεται ένας κρατήρας διαμέτρου 80 χιλιομέτρων ο οποίος σχηματίστηκε από την πρόσκρουση ενός μεγάλου αστεροειδή πριν από 35 εκατομμύρια χρόνια.

Παρά τη συμπίεση που υπέστησαν από την πρόσκρουση τα πετρώματα της περιοχής, το νερό του νεογέννητου Ατλαντικού παραμένει μέσα τους, αναφέρουν στο περιοδικό «Nature» ερευνητές της αμερικανικής γεωλογικής υπηρεσίας USGS.

Τι έδειξαν τα ευρήματα

Η ερευνητική ομάδα συνέλεξε δείγματα από γεωτρήσεις, μέτρησε την περιεκτικότητά τους σε αέριο ήλιο και μελέτησε τα μικροσκοπικά απολιθώματα στα ιζήματα μέσα στα οποία βρέθηκε το νερό. Οι αναλύσεις έδειξαν ότι τα ιζήματα αυτά εναποτέθηκαν λίγο έξω από μια αρχαία ακτή πριν από 100 έως 145 εκατ. χρόνια.

Η περιεκτικότητα των δειγμάτων νερού σε αλάτι είναι σχεδόν διπλάσια σε σχέση με το νερό των σημερινών ωκεανών, αυτό όμως δεν προκαλεί έκπληξη: Ο Ατλαντικός ήταν τότε ρηχός και περικλειόταν από ξηρά, ενώ το κλίμα της Γης ήταν πολύ θερμότερο από ό,τι σήμερα. Οι παράγοντες αυτοί επιτάχυναν την εξάτμιση και αύξησαν έτσι την αλατότητα του ωκεανού. Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Θα γεμίσουν με νερό το Γκραν Κάνυον

Παραλίες και λίμνες για τους επισκέπτες του Γκραν Κάνυον θα δημιουργήσουν οι αμερικανικές αρχές πλημμυρίζοντας το φαράγγι, προκειμένου να διαμοιραστούν τα ιζήματα που έχουν συγκεντρωθεί στην κοίτη του ποταμού Κολοράντο.

Η επιχείρηση ξεκινά τη Δευτέρα και θα διαρκέσει πέντε ημέρες. Τα ιζήματα που έχουν παγιδευτεί στο φράγμα κοντά στα σύνορα της Αριζόνα με τη Γιούτα, θα βρουν έτσι διέξοδο για να φύγουν. Παράλληλα το νερό θα προστατεύσει πολύτιμους φυσικούς και αρχαιολογικούς θησαυρούς από την επαφή με τους ανθρώπους.

Το νερό από το φράγμα Γκλεν Κάνυον θα αρχίσει να ρέει από το μεσημέρι της Δευτέρας και η ροή θα συνεχιστεί για πέντε ημέρες. Οι αρχές έχουν εκδώσει οδηγίες για όσους ψαρεύουν ή κάνουν διάφορα σπορ στο ποτάμι.

Είναι η δεύτερη φορά που χρησιμοποιείται αυτή η πρακτική. Πηγή: nooz.gr

Συνέχεια»

«Χαμένο παράδεισο» στη Μοζαμβίκη βρήκε το Google Earth

Ένα παρθένο βουνό στην καρδιά της Μοζαμβίκης, μια ορεινή ζούγκλα που φιλοξενεί πολυάριθμα νέα είδη, φαίνεται ότι θα παρέμενε άγνωστο στους επιστήμονες αν δεν υπήρχε το Google Earth. To Όρος Μάμπου, ύψους 1.700 μέτρων, ορθώνεται πάνω από τη σαβάνα της Μοζαμβίκης και καλύπτεται από ένα δάσος το οποίο εκτιμάται ότι είναι το μεγαλύτερο υγρό τροπικό δάσος μεσαίου υψομέτρου σε ολόκληρη τη νότια Αφρική.

Η βρετανική εφημερίδα The Guardian δημοσιεύει τώρα άρθρο για το ιστορικό της ασυνήθιστης ανακάλυψης. Το βουνό ήταν βέβαια γνωστό στους ντόπιους, οι επιστήμονες όμως αγνοούσαν την ύπαρξή του μέχρι το 2005.

Αυτό άλλαξε όταν ο Τζούλιαν Μπέιλις, βιολόγος στους Βασιλικούς Βοτανικούς Κήπους του Κιού, έξω από το Λονδίνο, αναζήτησε στους χάρτες της Google άγνωστες περιοχές υψηλής βιοποικιλότητας στην Αφρική. Και βρήκε ακριβώς αυτό που έψαχνε.

Μυστήρια παρθένα ζούγκλα

Οι έρευνες που ακολούθησαν έδειξαν ότι το Όρος Μάμπου δεν υπήρχε πουθενά στη βιβλιογραφία και παρέμενε αχαρτογράφητο και ανεξερεύνητο. Επιπλέον, ο εμφύλιος πόλεμος που σάρωσε τη Μοζαμβίκη από το 1977 έως το 1992 βοήθησε να μείνει απομονωμένη αυτή η περιοχή.

Τον Οκτώβριο του 2008, ο Μπέιλις και μια διεθνής ομάδα 28 επιστημόνων έφτασαν στη Μοζαμβίκη για την πρώτη αποστολή εξερεύνησης.

Οι ερευνητές συνέλεξαν 500 είδη φυτών και 126 δείγματα ζώων, μεταξύ των οποίων ένα νέο είδος χαμαιλέοντα, τρία νέα είδη φιδιών, τέσσερα νέα είδη πεταλούδων, ένα νέο καβούρι και πέντε νέα φυτά.

«Πολύς κόσμος πιστεύει ότι δεν έχει μείνει πια τίποτα στον κόσμο να ανακαλυφθεί» σχολίασε ο Δρ Μπέιλις. «Υπάρχουν όμως νέα είδη που περιμένουν να ανακαλυφθούν, χαμένοι κόσμοι που μένει να βρούμε».


Ο ερευνητές παρουσιάζει τη μεγάλη ανακάλυψη στο παραπάνω βίντεο που έχει αναρτηθεί στο YouTube. (Στην εικόνα: Η κατασκήνωση των ερευνητών που εξερεύνησαν το Όρος Μάμπου)Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Μεγάλο αίνιγμα της ανθρωπότητας: Ο Χάρτης του Πίρι Ρέις

Σε διαστάσεις περίπου 60×86 εκατοστά, ο Τούρκος ναύαρχος Πίρι Ρέις είχε ζωγραφίσει το 1513 τον χάρτη του κόσμου και είχε συμπεριλάβει την Πορτογαλία, την Ισπανία, τη δυτική Αφρική, τον κεντρικό και νότιο Ατλαντικό, την Καραϊβική, το ανατολικό μισό της νότιας Αμερικής και ένα μέρος της Ανταρκτικής, απαλλαγμένης όμως από τα στρώματα πάγου.


Οι χώρες εκείνες που λείπουν, δεν λείπουν στην πραγματικότητα γιατί στα αυθεντικά χειρόγραφα του, ο Πίρι Ρέις μας διαβεβαιώνει ότι είχε σχεδιάσει και την βόρεια Αμερική αλλά και υπόλοιπο ανατολικό μισό του κόσμου, κομμάτια του χάρτη που πιθανόν καταστράφηκαν με την πάροδο του χρόνου. Στο ίδιο κείμενο, ο Ρέις μας πληροφορεί ότι για την σχεδίαση του χάρτη του χρησιμοποίησε όλους τους γνωστούς χάρτες της εποχής του, συνδυάζοντας τους.


Αν ακόμα δεν έχετε προβληματιστεί, απλά θα πρέπει να γνωρίζετε ότι ο συγκεκριμένος χάρτης είναι τόσο ακριβής στις λεπτομέρειες που δεν γίνεται παρά να προκαλέσει δέος: πως γίνεται τον 16ο αιώνα ένας ναύαρχος να σχεδιάσει πιστά ολόκληρη τη Γη χωρίς την δυνατότητα εναέριας παρατήρησης;

Πως γίνεται να μπόρεσε να χωρίσει τις ηπείρους και τις ακτές στις αληθινές τους αποστάσεις χωρίς την γνώση της μεθόδου της αζιμουθιακής προβολής ή της σφαιρικής τριγωνομετρίας που απαιτούνται για τη χαρτογράφηση; Και πως σχεδίασε την Ανταρκτική χωρίς εκείνη να έχει ανακαλυφθεί επίσημα τη δεδομένη χρονολογία; Πηγή: newsbomb.gr

Συνέχεια»

Επιστήμονες κατάφεραν να εντοπίσουν τις ρίζες της Κοκκινοσκουφίτσας – Το ταξίδι του παραμυθιού

Τις ρίζες της Κοκκινοσκουφίτσας, του διάσημου παραμυθιού που ακόμα και σήμερα μαγεύει τα παιδιά, εντόπισαν οι επιστήμονες, υποστηρίζοντας πως η ανάλυσή τους μπορεί να μας δώσει νέα στοιχεία για τη μετανάστευση των ανθρώπων. Χρησιμοποιώντας εξελιγμένες τεχνικές ερευνητές του πανεπιστημίου του Ντούρχαμ κατάφεραν να αποδείξουν ότι η Κοκκινοσκουφίτσα είναι παραλλαγή του παραμυθιού «Ο λύκος και τα παιδιά», μια ιστορία που παραμένει ακόμα και σήμερα ζωντανή σε ορισμένες χώρες.

Στο πλαίσιο της μελέτης τους οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν ένα μαθηματικό μοντέλο για να σχεδιάσουν το εξελικτικό δέντρο του παραμυθιού ο Λύκος και τα Παιδιά, μια ιστορία που εμφανίστηκε τον 1ο αιώνα μ.Χ. και μιλά για έναν λύκο που μεταμφιέστηκε σε μαμά κατσίκα για να φάει τα μωρά της.

Όπως διαπίστωσαν, η Κοκκινοσκουφίτσα, όπου αντίστοιχα ο λύκος για να εξαπατήσει ένα κοριτσάκι παριστάνει τη γιαγιά του, είναι μια παραλλαγή του παραμυθιού ο Λύκος και τα Παιδιά, η οποία δημιουργήθηκε 1.000 χρόνια αργότερα.

Η ιστορία της Κοκκινοσκουφίτσας εξελίχθηκε και μεταδόθηκε από στόμα σε στόμα στη Γαλλία, την Αυστρία και τη βόρεια Ιταλία, ενώ καταγράφηκε για πρώτη φορά το 1.600 από τον Γάλλο Σαρλ Περό και στη συνέχεια από τους Αδελφούς Γκριμ πριν 200 χρόνια.

Όπως προέκυψε από τη μελέτη, το παραμύθι ο Λύκος και τα Παιδιά εξελίχθηκε στην Ευρώπη με την γνωστή παραλλαγή της Κοκκινοσκουφίτσας, απ’ όπου και ταξίδεψε στην Αφρική και την Ασία για να εξελιχθεί ακόμα περισσότερο με νέες παραλλαγές όπως για παράδειγμα «η Γιαγιά Τίγρης», μια ιστορία δημοφιλή στην Ιαπωνία, την Κίνα και την Κορέα.

Επειδή στο μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας του το παραμύθι μεταφερόταν προφορικά από γενιά σε γενιά, οι επιστήμονες δυσκολεύτηκαν να εντοπίσουν τις ρίζες του καθώς και τον χρόνο ή τον τόπο γέννησης των παραλλαγών του.

Για τις ανάγκες της έρευνας οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν ένα μαθηματικό μοντέλο που τους επέτρεψε να συγκρίνουν 72 στοιχεία ομοιότητας σε 58 παραλλαγές του παραμυθιού από διάφορες περιοχές παγκοσμίως.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση PLOS ONE. Πηγή: econews.gr

Συνέχεια»

Πλησιάζει με ταχύτητα τον ήλιο ο «κομήτης του αιώνα»

Ο λεγόμενος «κομήτης του αιώνα» ISON πλησιάζει γοργά, με ταχύτητα 377 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο, τον πυρήνα του ηλιακού μας συστήματος, τον Ήλιο, και ήδη είναι τόσο φωτεινός, που είναι ορατός ακόμα και με κιάλια ή με ένα μικρό ερασιτεχνικό τηλεσκόπιο. Έως τον Δεκέμβριο, θα μπορεί να τον δει κανείς ακόμα και με γυμνά μάτια. Ήδη στο διαδίκτυο κυκλοφορούν οι πρώτες εικόνες του κομήτη από ερασιτέχνες αστρονόμους.

Αυτή τη στιγμή, ο παγωμένος κομήτης (που το πλήρες όνομά του είναι C/2012 S1 ISON) διασχίζει τον αστερισμό της Παρθένου, σύμφωνα με το πρακτορείο Ρόιτερ και το Space.com. Θα φθάσει στο κοντινότερο σημείο από τον καυτό Ήλιο στις 28 Νοεμβρίου, σε απόσταση περίπου 1,2 εκατ. χιλιομέτρων από αυτόν, και όλα τα τηλεσκόπια, διαστημικά και επίγεια, επαγγελματικά και ερασιτεχνικά, θα είναι στραμμένα πάνω του για να δουν αν θα επιβιώσει από τη στενή επαφή του με το άστρο μας, οπότε η θερμοκρασία του κομήτη αναμένεται να ανέβει στους 2.760 βαθμούς Κελσίου.

Ο ISON, που ανακαλύφθηκε πέρυσι το Σεπτέμβριο από δύο ερασιτέχνες ρώσους αστρονόμους, μπορεί να προσφέρει ένα εντυπωσιακό θέαμα στη Γη, αν δεν διαλυθεί από την προσέγγισή του στον Ήλιο. Προς το παρόν, οι εκτιμήσεις των αστρονόμων διίστανται για το τι πρόκειται να συμβεί, καθώς πρόκειται για ένα κομήτη, ο οποίος μάλλον προέρχεται από το μακρινό Νέφος του Όορτ (που φιλοξενεί ένα τεράστιο αριθμό κομητών πολύ πέρα από την τροχιά του Ποσειδώνα) και -σύμφωνα με τους υπολογισμούς των αστρονόμων- κάνει την πρώτη «επίσκεψή» του στο εσωτερικό του ηλιακού μας συστήματος.

Όταν εντοπίστηκε ο ISON, χαρακτηρίστηκε «κομήτης του αιώνα», επειδή, παρά την πολύ μεγάλη απόστασή του από τη Γη, καθώς βρισκόταν πέρα από τον Δία, ήταν κιόλας εντυπωσιακά φωτεινός, πράγμα που «υποσχόταν» ένα θεαματικό πέρασμα από τη γειτονιά της Γης. Η πιθανότητα του «σόου» υπάρχει ακόμα, αρκεί να το επιτρέψει ο Ήλιος! Πηγή: kathimerini.gr

Συνέχεια»

Ένας στους πέντε πλανήτες στην κατοικήσιμη ζώνη

Σύμφωνα με μια νέα έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό Proceedings of the National Academy of Sciences, οι πλανήτες που βρίσκονται στην κατοικήσιμη ζώνη γύρω από το άστρο τους δεν είναι τελικά τόσο σπάνιοι.

Αστρονόμοι από το πανεπιστήμιο Berkeley και το πανεπιστήμιο της Χαβάη, ανέλυσαν τα δεδομένα από τιςπαρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου Kepler, το οποίο είχε ως στόχο την ανακάλυψη πλανητών εκτός του Ηλιακού μας Συστήματος. Το Kepler, από το 2009 έως το 2013 φωτογράφισε πολλαπλές φορές 150.000 διαφορετικά άστρα, ένα κάθε τριάντα λεπτά,ανακαλύπτοντας περισσότερα από 3.000 υποψήφια πλανητικά συστήματα.

Σύμφωνα με την ανάλυση των επιστημόνων το 22 τοις εκατό των πλανητών που φιλοξενούνται γύρω από άστρα παρόμοια με τον Ήλιο, έχουν μέγεθος συγκρίσιμο με τη Γη (μία με δύο φορές τη διάμετρό της δηλαδή) ενώ βρίσκονται και σε σωστή απόσταση γύρω από το άστρο τους ώστε το νερό να βρίσκεται σε υγρή μορφή, ένα στοιχείο που θεωρείται απαραίτητο για την ανάπτυξη οποιουδήποτε είδους ζωής.

Εάν το ποσοστό αυτό αληθεύει, η στατιστική προστάζει πως το πιο κοντινό άστρο στη Γη το οποίο θα έπρεπε να φιλοξενεί έναν τέτοιο πλανήτη απέχει μόλις 12 έτη φωτός από εμάς και είναι ορατό με γυμνό μάτι. Το συγκεκριμένο στοιχείο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως οδηγός για το σχεδιασμό της επόμενης διαστημικής αποστολής που θα ανιχνεύει εξωπλανήτες.

Συνέχεια»

Κολοσσιαία αψίδα φωτιάς στον Ήλιο

Μια αψίδα φωτιάς, αρκετά μεγάλη για να δρασκελίσει την απόσταση Γης-Σελήνης, σκίζει την ατμόσφαιρα του Ήλιου και τινάζεται στο διάστημα. Η ΝASA δημοσιοποίησε το θεαματικό βίντεο μιας έκρηξης που θα έκανε τη Γη να μοιάζει μυγάκι στον άνεμο.

Το βίντεο

Ο Ήλιος δεν αποτελείται βέβαια από φωτιά αλλά από πλάσμα: αέριο τόσο καυτό ώστε τα ηλεκτρόνια αποσπώνται από τα άτομά του. Η κίνηση αυτών των φορτισμένων σωματιδίων δημιουργεί μαγνητικά πεδία, τα οποία παρασύρουν το διάπυρο υλικό και σχηματίζουν πίδακες, βρόχους και συστραμμένες γραμμές που τελικά εκρήγνυνται βίαια.

Ερευνητές στο Κέντρο Διαστημικής Πτήσης Goddard της NASA δημιούργησαν το βίντεο συνδυάζοντας παρατηρήσεις που καλύπτουν διάστημα δύο ημερών στις 29 και 30 Σεπτεμβρίου.

Το βίντεο ξεκινά με την απότομη εμφάνιση ενός νήματος πλάσματος που υψώνεται σαν τόξο πάνω από το ηλιακό στέμμα -την ατμόσφαιρα του άστρου- και έχει μήκος 320.000 χιλιόμετρα, περίπου όσο η απόσταση Γης-Σελήνης. Συγκριτικά, η Γη έχει διάμετρο μικρότερη από 13.000 χιλιόμετρα, κάτι που σημαίνει ότι η αψίδα έχει άνοιγμα όσο 23 πλανήτες αυτού του μεγέθους.

Η αψίδα

Η αψίδα τελικά εκρήγνυνται και το πλάσμα που συγκρατούσε εκτινάσσεται προς τα έξω. Στο στέμμα όμως εμφανίζεται ένα αποτύπωμα κάτω από την αψίδα, ένας σχηματισμός που η NASA περιγράφει ως «φαράγγι φωτιάς». Το φαράγγι αυτό είναι στην πραγματικότητα τα αποτυπώματα των γραμμών του μαγνητικού πεδίου, οι οποίες επεκτείνονται καθώς το νήμα τις τραβάει προς τα πάνω.

Τα δεδομένα του βίντεο προήλθαν από το Παρατηρητήριο Ηλιακής Δυναμικής (SDO) ένα διαστημικό όργανο που κρατά τα μάτια του μονίμως στραμμένα στον Ήλιο και τον παρατηρεί σε πολλά μήκη κύματος.

Οι κόκκινες αποχρώσεις στις εικόνες αντιστοιχούν σε πλάσμα θερμοκρασίας γύρω στους 50.000 βαθμούς Κελσίου και, όπως εξηγεί η NASA, είναι χρήσιμες για την παρατήρηση τέτοιου είδους νημάτων. Τα κίτρινα μπαλώματα δείχνουν υλικό που κινείται κατά μήκος των μαγνητικών γραμμών σε θερμοκρασία 500.000 βαθμών Κελσίου. Οι καφετί εικόνες στην αρχή του βίντεο δείχνουν θερμοκρασίες 1 εκατ. βαθμών Κελσίου και αντιστοιχούν στα μήκη κύματος στα οποία εμφανίζεται πιο έντονο το «φαράγγι φωτιάς».


Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Κοσμικό «τροχαίο» βλέπουν τα τηλεσκόπια

Ένα γιγάντιο νέφος βρίσκεται σε τροχιά σύγκρουσης με τον γαλαξία μας. Η σύγκρουση αναμένεται να προκαλέσει τη γέννηση εκατοντάδων χιλιάδων νέων άστρων. (Στην εικόνα: Καλλιτεχνική απεικόνιση του νέφους Σμιθ το οποίο κινείται με ταχύτητα προς τον γαλαξία μας. H φωτεινή κουκίδα δεξιά στην εικόνα στη δεύτερη σπείρα αναπαριστά τη θέση του Ηλιου στον Γαλαξία Credit: Bill Saxton (NRAO/AUI/NSF))

Το νέφος

Το νέφος ανακαλύφθηκε πριν από 50 χρόνια από τηννεαρή τότε αμερικανίδα αστρονόμο Γκέιλ Σμιθ και πήρε το όνομα της.Το νέφος «Σμιθ» εντοπίστηκε από την αστρονόμο να κινείται σε απόσταση δεκάδων χιλιάδων ετών φωτός από τον γαλαξία μας. Τα δεδομένα που είχαν συγκεντρώσει για το νέφος αυτό οι επιστήμονες έκτοτε δεν ήταν ικανά για να αποκαλύψουν σημαντικά στοιχεία όπως η ταχύτητα, η κατεύθυνση του κ.α. Ομάδα επιστημόνων χρησιμοποιώντας νέα ισχυρά τηλεσκόπια εντόπισε το νέφος και την πορεία του.

Η πιθανή σύγκρουση

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τα τηλεσκόπια VLA και GBT και εντόπισαν το νέφος σε μια απόσταση 8 χιλιάδων ετών φωτός από τον Γαλαξία. Οπως διαπίστωσαν το νέφος κινείται προς τον γαλαξία μας με ταχύτητα 255 χλμ./δευτ. Οι υπολογισμοί που έκαναν δείχνουν ότι αν το νέφος συνεχίσει να κινείται έτσι θα πέσει πάνω στον Γαλαξία σε περίπου 30 εκατομμύρια έτη. Σύμφωνα με τους ειδικούς η σύγκρουση αυτή θα δημιουργήσει μια νέα περιοχή στις παρυφές του γαλαξία μας στην οποία θα γεννιούνται με εξαιρετικά ταχύ ρυθμό νέα άστρα.

Με βάση προηγούμενες παρατηρήσεις η ποσότητα υδρογόνου που υπολογίζεται ότι περιέχει το νέφος Σμιθ οδηγεί τους ειδικούς στην εκτίμηση ότι η σύγκρουση μπορεί να οδηγήσει στη γέννηση ενός εκατομμυρίου άστρων σαν τον Ηλιο. Τέτοιου είδους συγκρούσεις οδηγούν παράλληλα και στη γέννηση μεγάλου αριθμού άστρων που θα έχουν μικρή διάρκεια ζωής και θα αυτοκαταστρέφονται σε εκρήξεις σουπερνόβα.

Το εμπόδιο

Για να συμβεί όμως αυτό το νέφος Σμιθ θα πρέπει να περάσει από τη λεγόμενη «ατμόσφαιρα» του γαλαξία μας. Οι επιστήμονες ονομάζουν ατμόσφαιρα του Γαλαξία το καυτό ιονισμένο αέριο που τον περιβάλλει. Συνήθως το ιονισμένο αέριο που περιβάλλει τους γαλαξίες λειτουργεί σε σχέση με τα νέφη αερίων όπως η ατμόσφαιρα της Γης σε σχέση με μικρομεσαία αντικείμενα. Ενα νέφος αερίων ερχόμενα σε επαφή με το ιονισμένο αέριο ενός γαλαξία αρχίζει να «καίγεται» και καταστρέφεται πριν φτάσει κοντά σε αυτόν.

Ομως οι ερευνητές εντόπισαν την παρουσία μαγνητικού πεδίου στην καρδιά του νέφους Σμιθ. Το μαγνητικό πεδίο μπορεί να προστατεύσει το νέφος από το ιονισμένο αέριο και να του επιτρέψει να το διαπεράσει και να εισέλθει στον γαλαξία μας πέφτοντας τελικά πάνω του.Η ανακάλυψη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Astrophysical Journal». Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος: Εντυπωσιακό 3D flyover στην επιφάνεια του Άρη

Το διαστημόπλοιο Mars Express του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος έχει χαρτογραφήσει ένα μεγάλο μέρος της επιφάνειας του Άρη και τώρα μας παρουσιάζει τις εικόνες αυτές σε ένα εντυπωσιακό 3D flyover.

To Mars Express διαθέτει 9 αισθητήρες εικόνας και έχει καταγράψει μέχρι σήμερα εικόνες από πολλές διαφορετικές γωνίες. Αρχικά η αποστολή ήταν προγραμματισμένη να διαρκέσει για 2 χρόνια, ωστόσο το διαστημόπλοιο βρίσκεται ακόμα σε τροχιά γύρω από τον Κόκκινο Πλανήτη (από το 2004) και η αποστολή αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2014.

Δείτε το εντυπωσιακό video από τις εικόνες που κατέγραψε το διαστημικό αεροσκάφος:


Πηγή: techgear.gr

Συνέχεια»

Η «μάγισσα» που γεννά άστρα

Το διαστημικό τηλεσκόπιο WISE κατέγραψε νέες λεπτομερείς εικόνες ενός εντυπωσιακού νεφελώματος που βρίσκεται σε απόσταση 900 ετών φωτός από εμάς στον αστερισμό του Ηριδανού. Η κωδική του ονομασία είναι IC 2118 αλλά οι επιστήμονες το έχουν βαφτίσει «Το Κεφάλι της Μάγισσας» επειδή όταν ανακαλύφθηκε σε κάποιους θύμισε το προφίλ μιας μάγισσας.

Το νεφέλωμα βρίσκεται κοντά στο γιγάντιο άστρο Rigel το φως του οποίου λούζει το νεφέλωμα. Το φως του Rigel σε συνδυασμό με το φως των άστρων που γεννιούνται μέσα στο νεφέλωμα το κάνουν να λάμπει στο υπέρυθρο του φάσματος το οποίο παρατηρεί το WISE. Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

«Ηχώ» από εκρήξεις του παρελθόντος

Αστρονόμοι με τη βοήθεια του διαστημικού τηλεσκοπίου Chandra της NASA, μελέτησαν την περιοχή γύρω από τη γιγάντια μαύρη τρύπα στο κέντρο του Γαλαξία μας, βρίσκοντας ίχνη από τουλάχιστον δύο εκρήξεις, μέσα στους τελευταίους αιώνες.

Η ανακάλυψη έπεται των παρατηρήσεων των μεταβολών στην εκπομπή ακτίνων χ από τα αέρια που περιβάλλουν τη μαύρη τρύπα, η οποία ονομάζεται Sagittarius A*. Εκπομπή ακτίνων χ, ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία πολύ υψηλής ενέργειας δηλαδή, συμβαίνει όταν οι μάζες που περιβάλλουν τη μαύρη τρύπα επιταχύνονται σε μεγάλες ταχύτητες από την επίδραση της βαρύτητας. Λίγο πριν χαθούν εντός της μαύρης τρύπας το φαινόμενο κορυφώνεται με μια έκρηξη ακτίνων χ.

Οι επιστήμονες ωστόσο δεν παρατήρησαν απευθείας μια τέτοια έκρηξη, παρά την «ηχώ» της ακτινοβολίας που πιστεύουν πως προέκυψε όταν το Sagittarius A* «κατάπιε» ίσως τμήματα από άστρα ή και ολόκληρους πλανήτες τουλάχιστον δύο φορές μέσα στα τελευταία εκατοντάδες χρόνια. Αυτό είναι εφικτό καθώς ένα τμήμα της ακτινοβολίας φτάνει σε μας απευθείας, όμως ένα άλλο τμήμα της ανακλάται σε επιφάνειες αερίων κάνοντας περισσότερο χρόνο να φτάσει, όπως ακριβώς κι ένα ηχητικό κύμα σε ένα φαράγγι, το οποίο ανακλάται σε διάφορες επιφάνειες πριν φτάσει στα αυτιά μας, προκαλώντας το γνωστό φαινόμενο της ηχούς.


Οι επιστήμονες παρατήρησαν την «ηχώ» της ακτινοβολίας που πιστεύουν πως προέκυψε όταν το Sagittarius A* «κατάπιε» ίσως τμήματα από άστρα ή και ολόκληρους πλανήτες τουλάχιστον δύο φορές μέσα στα τελευταία εκατοντάδες χρόνια.

Η παρατήρηση φωτεινής ηχούς είναι ένας διαδεδομένος τρόπος αστροπαρατήρησης, καθώς δίνει στους αστρονόμους την ευκαιρία να ερευνήσουν φαινόμενα που συνέβησαν στο παρελθόν, πολύ πριν έχουμε τη δυνατότητα να τα παρατηρήσουμε ζωντανά.

Η ανακάλυψη έγινε με τη βοήθεια παρατηρήσεων του Chandra, από το 1999 έως το 2011. Μέσα στην ίδια ομάδα από δεδομένα, οι επιστήμονες ανακάλυψαν μια περιοχή γύρω από το Sagittarius A* στην οποία η μεταβολή της ακτινοβολίας ακτίνων χ διήρκησε δύο χρόνια, και μία άλλη στην οποία το φαινόμενο συνεχίστηκε για δέκα χρόνια, υποδηλώνοντας δύο πολύ ενεργά γεγονότα στην πρόσφατη ιστορία.

Οι υποψήφιοι μηχανισμοί που θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια τέτοια έκρηξη είναι πολλοί, όπως η πτώση μεγάλων αντικειμένων εντός της τρύπας, η σύγκρουση αστέρων στη κοντινή περιοχή, ή η παρουσία αστέρων νετρονίων με πολύ ισχυρά μαγνητικά πεδία, αλλά θα χρειαστεί περαιτέρω μελέτη των μεταβολών στην ακτινοβολία για να ολοκληρωθεί η εικόνα.

Τα αποτελέσματα της εργασίας δημοσιεύονται στο περιοδικό Astronomy and Astrophysics. Πηγή: naftemporiki.gr

Συνέχεια»

Ηλιακό σύστημα με επτά πλανήτες

Ένα ηλιακό σύστημα με επτά πλανήτες ανακαλύφθηκε από τους επιστήμονες. Η ανακάλυψη έχει διπλή ιδιαιτερότητα. Εκτός του ότι φέρνει στο φως ένα από τα «πολυπληθέστερα» ηλιακά συστήματα που έχουν εντοπισθεί ως τώρα, έγινε από εθελοντές «πολίτες» αστρονόμους οι οποίοι μελέτησαν τα δεδομένα του τηλεσκοπίου Kepler που η NASA έχει «ανοίξει» για το κοινό.

Το νεοανακαλυφθέν σύστημα απέχει 2.500 έτη φωτός από τη Γη και μοιάζει πολύ με το δικό μας, με τη διαφορά ότι οι εξωπλανήτες που το απαρτίζουν βρίσκονται όλοι πιο κοντά στο άστρο τους από ό,τι η Γη στον Ηλιο.

Ο «χαμένος» έβδομος πλανήτης

Το ηλιακό σύστημα δεν είναι καινούργιο για τους επιστήμονες. Το άστρο του, ένας νάνος με την ονομασία KIC 11442793 ή KOI-351, ήταν γνωστό και οι αστρονόμοι της αποστολής του Kepler είχαν εντοπίσει με τη βοήθεια των δεδομένων του τηλεσκοπίου έξι πλανήτες να περιφέρονται γύρω από αυτό. Τώρα ωστόσο δυο διαφορετικές ερευνητικές ομάδες ανακάλυψαν ξεχωριστά έναν έβδομο πλανήτη ο οποίος είχε διαφύγει από την προσοχή των ερευνητών. Αιτία για αυτή την «παράβλεψη» είναι ο τεράστιος όγκος των στοιχείων που έχουν μπροστά τους

Ο «κυνηγός πλανητών» της NASA, ο οποίος πρόσφατα τέθηκε εκτός μάχης λόγω βλάβης, ήταν σχεδιασμένος έτσι ώστε η ανίχνευση των εξωπλανητών να γίνεται από τις διαβάσεις τους – από τις διαφορές δηλαδή στο φως που εκπέμπει το άστρο τους καθώς αυτοί περνούν από μπροστά του. Αυτό σημαίνει ότι για να εντοπίσουν εξωπλανήτες οι επιστήμονες που εργάζονται στο πλαίσιο της αποστολής του Kepler πρέπει να εξετάσουν την παραμικρή καμπύλη φωτός στα εκατοντάδες επί εκατοντάδων δεδομένα που έχει στείλει το τηλεσκόπιο, κάτι το οποίο είναι εξαιρετικά δύσκολο και χρονοβόρο. Για τον λόγο αυτό έχουν αναπτύξει έναν υπολογιστή ο οποίος έχει αναλάβει αυτό το έργο.

Παράλληλα, ακριβώς λόγω αυτής της της πληθώρας στοιχείων, η NASA έχει ανοίξει μια ειδική ιστοσελίδα με τον τίτλο Planet Hunters μέσω της οποίας διαθέτει δεδομένα του Kepler στο κοινό καλώντας «πολίτες» εθελοντές να τα μελετήσουν και να βγάλουν και αυτοί τα συμπεράσματά τους. Μια τέτοια ομάδα εθελοντών ερευνητών ήταν η μια εκ των δυο που εντόπισαν τον έβδομο πλανήτη. Οι «πολίτες» ερευνητές μάλιστα έκαναν την ανακάλυψη εξετάζοντας τα δεδομένα της Planet Hunters όχι μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή αλλά «παραδοσιακά», με το ανθρώπινο «μάτι».

Ανθρωπος vs υπολογιστή, 1-0

Αυτή η επιτυχία της ομάδας που μελέτησε τα δεδομένα του Planet Hunters θεωρείται από τα μέλη της μια νίκη του ανθρώπου έναντι των μηχανών. «Το να ψάχνει κάποιος να εντοπίσει αυτές τις διαβάσεις φαίνεται σαν ένα έργο τέλεια σχεδιασμένο για έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή» σχολίασε στο BBC ο Κρις Λίντοτ, μεταδιδακτορικός ερευνητής του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης ο οποίος μετείχε στη μελέτη. «Εξακολουθούμε να ανακαλύπτουμε όμως ότι σε αυτές τις ξεχωριστές περιπτώσεις, αυτές τις παράξενες περιπτώσεις, αυτές τις πολύπλοκες περιπτώσεις, οι άνθρωποι μπορούν να νικήσουν τους υπολογιστές».

Η μελέτη του δρος Λίντοτ (ο οποίος είναι επίσης ένας από τους παρουσιαστές της εκπομπής «Sky at Night» του BBC και έχει συμβάλει στη δημιουργία της Planet Hunters) και των άλλων εθελοντών έχει υποβληθεί προς δημοσίευση στην επιθεώρηση «Astronomical Journal» και παρουσιάζεται στον δικτυακό τόπο επιστημονικών προδημοσιεύσεων arXiv.

Η άλλη μελέτη που εντόπισε τον ίδιο έβδομο πλανήτη έγινε από ομάδα αστρονόμων από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, έχει υποβληθεί προς δημοσίευση στην επιθεώρηση «Astrophysical Journal» και παρουσιάζεται επίσης στο arXiv.

Ομοιότητες και διαφορές με το δικό μας σύστημα

Το KIC 11442793 δεν είναι το μόνο άστρο που «περιστοιχίζεται» από επτά πλανήτες – ένα άλλο άστρο, το HD 10180 θεωρείται ότι έχει επίσης επτά ή ενδεχομένως και εννέα πλανήτες ενώ επτά πλανήτες πιστεύεται ότι περιφέρονται και γύρω από το άστρο GJ 887C. Το σύστημα του KIC 11442793 όμως παρουσιάζει κάποιες σημαντικές ομοιότητες με το δικό μας, όπως και κάποιες σημαντικές διαφορές.

«Μοιάζει αρκετά με το δικό μας υπό την έννοια ότι όλοι οι μικροί πλανήτες βρίσκονται στο εσωτερικό και όλοι οι μεγάλοι στο εξωτερικό του, Και κάτι τέτοιο δεν είναι απαραίτητα αυτό που βλέπουμε πάντα» εξήγησε ο δρ Λίντοτ. Όπως όμως έσπευσε να προσθέσει διαφέρει επίσης από το δικό μας, καθώς και οι επτά πλανήτες βρίσκονται πολύ κοντά στο άστρο τους – όλοι τους περιφέρονται γύρω από αυτό σε αποστάσεις μικρότερες από την απόσταση της Γης από τον Ηλιο.

«Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους είναι εύκολο να τους δούμε, επειδή όσο πιο κοντά βρίσκονται στον ήλιο τους τόσο πιο συχνά κάνουν την περιφορά τους γύρω από αυτόν« ανέφερε ο ερευνητής. Οι προσομοιώσεις που έκαναν ο δρ Λίντοτ και οι συνεργάτες του δείχνουν, όπως συμπλήρωσε, ότι το σύστημα του KIC 11442793 είναι σταθερό. Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Βρέθηκε «δίδυμος» εξωπλανήτης της Γης

Έναν εξωπλανήτη που είναι σχεδόν «δίδυμος» της Γης, αφού έχει περίπου το ίδιο μέγεθος και την ίδια μάζα, ενώ φαίνεται να είναι εξίσου βραχώδης και περιεκτικός σε σίδηρο, βρήκαν για πρώτη φορά οι αστρονόμοι. Μέχρι σήμερα οι επιστήμονες είχαν βρει εξωπλανήτες που είτε είχαν περίπου το μέγεθος της Γης, είτε τη μάζα της, είτε τη βραχώδη σύστασή της. Όμως ο εν λόγω εξωπλανήτης είναι ο πρώτος που συνδυάζει όλα μαζί αυτά τα «γήινα» χαρακτηριστικά.

Από την άλλη, παρόλα αυτά, αποτελεί ένα μυστήριο για τους επιστήμονες, καθώς περιφέρεται αδιανόητα κοντά στο άστρο του (μόνο στο ένα εκατοστό της απόστασης Γης - Ήλιου). Σύμφωνα με τους αστρονόμους, ο συγκεκριμένος εξωπλανήτης «κανονικά δεν θα έπρεπε να υπάρχει», καθώς καμία θεωρία δεν προβλέπει την τωρινή τροχιά του, σχεδόν κολλητά με το άστρο του.

Μια πλήρης τροχιά του, δηλαδή το «έτος» του, διαρκεί μόλις 8,5 ώρες, έναντι 365 ημερών της Γης, με συνέπεια να είναι καυτός σαν κόλαση, πιθανώς ένας κόσμος λάβας και μόνο, καθώς οι επιφανειακές θερμοκρασίες του στην πλευρά που «βλέπει» το άστρο του, εκτιμάται ότι κινούνται μεταξύ των 2.000 έως 2.800 βαθμών Κελσίου. Η θερμοκρασία στην επιφάνεια του πιθανότατα είναι τόσο μεγάλη - λόγω της εντυπωσιακά κοντινής τροχιάς στο άστρο του - που η επιφάνειά του μάλλον αποτελείται από λιωμένα πετρώματα.

Λόγω αυτών των συνθηκών θεωρείται αφιλόξενος για την ανάπτυξη ζωής, ενώ οι επιστήμονες πιστεύουν ότι είναι θέμα χρόνου το μητρικό άστρο να «καταπιεί» τον τόσο κοντινό και αινιγματικό πλανήτη του. Ο πλανήτης «Κέπλερ-78b» βρίσκεται στην κατεύθυνση του αστερισμού του Κύκνου, σε απόσταση περίπου 400 ετών φωτός από τη Γη (ένα έτος φωτός είναι σχεδόν 10 τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα).

Το άστρο Κέπλερ-78, που είναι λίγο μικρότερο από τον Ήλιο μας, ανακαλύφθηκε από το εκτός λειτουργίας πλέον διαστημικό τηλεσκόπιο «Κέπλερ» πέρυσι, αλλά μόλις τώρα οι επιστήμονες ολοκλήρωσαν τις παρατηρήσεις τους από επίγεια τηλεσκόπια στη Χαβάη και τα ισπανικά Κανάρια Νησιά, καθώς και τις μετρήσεις που αποκαλύπτουν την ομοιότητα του εξωπλανήτη με το δικό μας πλανήτη. Οι σχετικές δημοσιεύσεις από δύο ανεξάρτητες επιστημονικές ομάδες έγιναν στο περιοδικό «Nature», σύμφωνα με το BBC, το πρακτορείο Ρόιτερς και το «New Scientist».

Ο εξωπλανήτης έχει διάμετρο μόλις 20% μεγαλύτερη από της Γης, η μάζα του είναι περίπου 1,7 φορές μεγαλύτερη της Γης και η πυκνότητά του είναι 5,3 γραμμάρια ανά κυβικό εκατοστό, σχεδόν ίδια με της Γης (5,5 γραμμάρια ανά κυβ. εκατ.).

Ο πρώτος εξωπλανήτης γύρω από ένα άστρο νετρονίων (πάλσαρ) ανακαλύφθηκε το 1992 και λίγα χρόνια μετά (1995) βρέθηκε ο πρώτος εξωπλανήτης (51 Pegasi b) γύρω από ένα άστρο σαν τον Ήλιο μας. Έκτοτε έχουν βρεθεί πάνω από 1.000 επιβεβαιωμένοι εξωπλανήτες και αρκετές ακόμα χιλιάδες, για τους οποίους εκκρεμεί η επιβεβαίωσή τους μέσω νέων αστρονομικών παρατηρήσεων.

Links: Για τις πρωτότυπες επιστημονικές εργασίες (με συνδρομή) στις διευθύνσεις:

http://www.nature.com/nature/journal/vaop/ncurrent/full/nature12767.html

και http://www.nature.com/nature/journal/vaop/ncurrent/full/nature12768.html
Πηγή: kathimerini.gr

Συνέχεια»

Το «Φάντασμα του Δία»

Το διαστημικό τηλεσκόπιο Spitzer φωτογράφισε το «Φάντασμα του Δία». Πρόκειται για ένα πλανητικό νεφέλωμα που βρίσκεται σε απόσταση 1,400 ετών φωτός από τη Γη στον αστερισμό της Υδρας. Η κωδική ονομασία του νεφελώματος είναι NGC 3242 και η μελέτη του ίσως αποκαλύψει νέα στοιχεία για τα πλανητικά νεφελώματα.

Ένα πλανητικό νεφέλωμα αποτελείται από ένα επεκτεινόμενο κέλυφος ιονισμένου αερίου που αποβάλλεται από άστρα τα οποία βρίσκονται στα τελευταία στάδια της ζωής τους. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι τα πλανητικά νεφελώματα μπορεί να παίζουν σημαντικό ρόλο στη χημική εξέλιξη ενός γαλαξία. Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Νέες διαστημικές αποστολές στον Άρη για ΗΠΑ και Ινδία

Η NASA ετοιμάζεται να στείλει την επόμενη διαστημική της αποστολή στον Άρη, η οποία έχει στόχο τη μελέτη της κλιματικής αλλαγής στο γειτονικό μας πλανήτη, την ώρα που ο διεθνής ανταγωνισμός για την εξερεύνησή του εντείνεται.

Η αποστολή MAVEN (Mars Atmosphere and Volatile Evolution) είναι έτοιμη για αναχώρηση και όπως όλα δείχνουν η εκτόξευσή της θα πραγματοποιηθεί στις 18 Νοεμβρίου από το διαστημικό κέντρο Κανάβεραλ στη Φλόριντα των ΗΠΑ. Το ταξίδι αναμένεται να διαρκέσει δέκα μήνες, μέχρι και τις 22 Σεπτεμβρίου του 2014, όταν το σκάφος τεθεί σε ελλειπτική τροχιά γύρω από τον Άρη.

Η αποστολή έχει ως κύριο σκοπό την παροχή των λεπτομερέστερων στοιχείων μέχρι σήμερα για τα ανώτερα τμήματα της ατμόσφαιρας του Άρη, και τη μελέτη των διαδικασιών που πιστεύεται πως οδήγησαν στη σταδιακή απώλεια του μεγαλύτερου τμήματός της. Η ανάλυση των στοιχείων θα βοηθήσει τους επιστήμονες να αποσαφηνίσουν την ιστορία του κλίματος στον Άρη, αλλά και το εάν φιλοξένησε στο παρελθόν του κάποια μορφή ζωής.

«Η αποστολή MAVEN είναι ένα σημαντικό βήμα προς την επίλυση του παζλ της ιστορίας του Άρη», δήλωσε σχετικά ο Τζον Γκρουνσφελντ της NASA. «Η γνώση που θα αποκομίσουμε θα στηριχτεί πάνω στις παρελθοντικές αλλά και τις παρούσες αποστολές στον Άρη, και θα βοηθήσει στην προετοιμασία επανδρωμένων αποστολών μελλοντικά».

Το σκάφος θα ζυγίζει μαζί με τα καύσιμα περίπου 2.500 κιλά, και θα εκτοξευθεί με έναν πύραυλο ATLAS V. Το συνολικό κόστος της αποστολής ήταν περιλαμβανομένης της εκτόξευσης ήταν περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ.


Η αποστολή MAVEN (Mars Atmosphere and Volatile Evolution) είναι έτοιμη για αναχώρηση και όπως όλα δείχνουν η εκτόξευσή της θα πραγματοποιηθεί στις 18 Νοεμβρίου από το διαστημικό κέντρο Κανάβεραλ στη Φλόριντα των ΗΠΑ.

Κατά τη διάρκεια της αποστολής το MAVEN θα πραγματοποιήσει διάφορους ελιγμούς σε τροχιά γύρω από τον Άρη, φέρνοντάς το ακόμη και σε ύψος 120 χιλιομέτρων πάνω από την επιφάνειά του, στα όρια δηλαδή των ανώτερων στρωμάτων της ατμόσφαιρας.

Εν τω μεταξύ, η Ινδία ετοιμάζεται να προχωρήσει στην εκτόξευση μιας δικής της διαπλανητικής αποστολής, με την αποστολή Mars Orbiter Mission να είναι σχεδιασμένη για εκτόξευση στις 5 Νοεμβρίου από την ανατολική Ινδία και το διαστημικό κέντρο Satish Dhawan.


Η αποστολή Mars Orbiter Mission είναι σχεδιασμένη για εκτόξευση στις 5 Νοεμβρίου από την ανατολική Ινδία και το διαστημικό κέντρο Satish Dhawan.

H ινδική αποστολή στοχεύει στην ανίχνευση μεθανίου στην αρειανή ατμόσφαιρα αλλά και τη μελέτη της επιφάνειας του πλανήτη, όπως και της σύνθεσης των πετρωμάτων του. Θα είναι η δεύτερη ινδική δορυφορική αποστολή πέρα από τη Γη, μετά το επιτυχημένο σεληνιακό δορυφόρο Chandrayan 1, ο οποίος το 2009 είχε ανιχνεύσει μόρια νερού στο έδαφος της Σελήνης. Πηγή: naftemporiki.gr

Συνέχεια»

Οι λίμνες του Τιτάνα αποκαλύπτονται

Το διαστημικό σκάφος Cassini εξερευνά από το 2004 τον Κρόνο και τα φεγγάρια του έχοντας προσφέρει τεράστιο όγκο εικόνων και πληροφοριών στους επιστήμονες για τον εντυπωσιακό κόσμο του «Αρχοντα των Δαχτυλιδιών» του ηλιακού μας συστήματος. Μια από τις πιο σημαντικές ανακαλύψεις που έχει κάνει το Cassini είναι οι λίμνες μεθανίου που βρίσκονται στην επιφάνεια του μεγαλύτερου δορυφόρου του Κρόνου, του Τιτάνα. Νέες παρατηρήσεις του αποκαλύπτουν καινούργια στοιχεία για αυτές τις λίμνες, σχετικά με το πώς δημιουργήθηκαν καθώς και άλλα χαρακτηριστικά τους.

Ανοιξιάτικη αποκάλυψη

Το Cassini έκανε παρατηρήσεις στις λίμνες μεθανίου του Τιτάνα ενώ ο δορυφόρος έβγαινε από τον χειμώνα και εισερχόταν στην άνοιξη. Στον Τιτάνα η άνοιξη ξεκίνησε τον Ιούλιο και το Cassini για περίπου δύο μήνες έκανε παρατηρήσεις πάνω από τις λίμνες του δορυφόρου.

Οι περισσότερες λίμνες του Τιτάνα βρίσκονται στο βόρειο ημισφαίριο και μάλιστα κοντά στον βόρειο πόλο του. Οι συνθήκες φωτός στη συγκεκριμένη περιοχή ήταν τέτοιες εκείνη την περίοδο ώστε επέτρεψαν στο σκάφος να καταγράψει υψηλής ποιότητας εικόνες από τις λίμνες μεθανίου.

Οι επιστήμονες αναζητούν τους γεωλογικούς μηχανισμούς που οδηγούν στον σχηματισμό αυτών των λιμνών. Προσπαθούν επίσης να βρουν απαντήσεις στο γιατί ενώ δεν παρουσιάζονται - εμφανείς τουλάχιστον - διαφορές στα δύο ημισφαίρια του Τιτάνα οι λίμνες σχηματίζονται κατά βάση στο βόρειο.

Οι πιο δημοφιλείς θεωρίες για τον σχηματισμό των λιμνών στον Τιτάνα είναι πώς είτε δημιουργούνται από καθιζήσεις εδάφους μετά από ηφαιστειακές εκρήξεις είτε δημιουργούνται σε περιοχές όπου το έδαφος είναι ευδιάλυτο και διαβρώνεται από υγρά που υπάρχουν στην επιφάνεια. Οι επιστήμονες ευελπιστούν ότι η μελέτη των νέων δεδομένων θα αποκαλύψει τον τρόπο δημιουργίας των λιμνών, το βάθος τους και άλλα σχετικά στοιχεία.

Ομοιότητες

Από τις καινούργιες παρατηρήσεις του Cassini προέκυψε και κάτι ακόμη. Οπως φαίνεται σε κάποια σημεία των λιμνών του Τιτάνα το υγρό μεθάνιο εξατμίζεται με αποτέλεσμα να δημιουργούνται περιοχές που έχουν κοινά στοιχεία με τις αλυκές στη Γη.

Η προσοχή της επιστημονικής κοινότητας είναι στραμμένη προς τον Τιτάνα αφού ο δορυφόρος του Κρόνου βρίσκεται σύμφωνα με τους ειδικούς σε μια κατάσταση που μοιάζει με εκείνη στην οποία βρισκόταν η Γη στα πρώτα στάδια της ύπαρξης της. Ετσι η μελέτη του Τιτάνα μπορεί να μας αποκαλύψει στοιχεία για την εξέλιξη του πλανήτη μας.


Πηγή: tovima.gr

Συνέχεια»

Διεθνής οργανισμός για την «αναχαίτιση» αστεροειδών

Οι σινεφίλ θα σκεφτούν αμέσως τον Μπρους Γουΐλις στο «Αρμαγεδδών», ενώ οι φίλοι της λογοτεχνίας επιστημονικής φαντασίας ενδεχομένως να θυμηθούν παλαιότερα έργα του Άρθουρ Κλαρκ: όπως και να έχει, το International Asteroid Warning Network έλαβε την έγκριση των Ηνωμένων Εθνών την προηγούμενη εβδομάδα και θα αποτελείται από επιστήμονες, αστρονόμους, τηλεσκόπια και διαστημικές υπηρεσίες από όλο τον πλανήτη, που θα ανταλλάσσουν πληροφορίες σχετικά με αστεροειδείς οι οποίοι μπορεί να απειλήσουν τη Γη.

Σύμφωνα με δημοσίευμα των Los Angeles Times, ο οργανισμός θα συνεργάζεται με φορείς και οργανώσεις αντιμετώπισης καταστροφών, προκειμένου να διαμορφωθούν τα καλύτερα δυνατά σχέδια αντίδρασης απέναντι στο ενδεχόμενο πτώσης ενός αστεροειδή στη Γη, όπως εκείνος ο οποίος προκάλεσε αναστάτωση στο Τσελιαμπίνσκ της Ρωσίας τον Φεβρουάριο.

Τα Ηνωμένα Έθνη θα στήσουν επίσης μία συμβουλευτική ομάδα για τον σχεδιασμό διαστημικής αποστολής με στόχο την αναχαίτιση και εκτροπή της πορείας ενός αστεροειδούς ο οποίος κατευθύνεται προς τη Γη. Η εν λόγω ομάδα θα εξετάσει ποιες είναι οι καλύτερες επιλογές, τα κόστη και οι τεχνολογίες που απαιτούνται για κάτι τέτοιο, και τα αποτελέσματα της έρευνάς της θα διαμοιραστούν με διαστημικές υπηρεσίες σε όλο τον κόσμο. Επίσης, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, η ήδη υπάρχουσα Επιτροπή για την Ειρηνική Χρήση του Εξώτερου Διαστήματος θα πρέπει να παρακολουθεί τις απειλές αστεροειδών και να βοηθά στον σχεδιασμό και την εξουσιοδότηση για μία «εκστρατεία» εκτροπής, εάν κάτι τέτοιο κριθεί απαραίτητο.

Σύμφωνα με την The Telegraph, οι προτάσεις εγκρίθηκαν από την Τέταρτη Επιτροπή της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ και αναμένεται να εγκριθούν από την πλήρη Γενική Συνέλευση.

«Να τους βρούμε πριν μας βρουν αυτοί»

Τα εν λόγω μέτρα βασίστηκαν εν μέρει στις προτάσεις της Association of Space Explorers (ASE), μία ένωση αστροναυτών και κοσμοναυτών. Η εν λόγω ομάδα αποτελείται εξολοκλήρου από ανθρώπους οι οποίοι έχουν πετάξει στο Διάστημα και υπέβαλε αναφορά στα Ηνωμένα Έθνη το 2009, με τίτλο «Απειλές αστεροειδών: Μία έκκληση για παγκόσμια απάντηση». Η αναφορά περιέγραφε τα βήματα που θα έπρεπε να γίνουν από τα Ηνωμένα Έθνη για να αντιμετωπιστεί μία τέτοια απειλή.

Όπως αναφέρεται σε δημοσίευμα του Scientific American, πρώην αστροναύτες όπως ο Εντ Λου και ο Ράστι Σβάικαρτ θεωρούν απαράδεκτο το ότι, στην περίπτωση του Τσελιαμπίνσκ, οι διαστημικές υπηρεσίες του κόσμο έμαθαν για τον μετεωρίτη μαζί με το ευρύ κοινό, μέσω του Twitter και του YouTube.

«Δεν υπάρχει κυβέρνηση στον κόσμο η οποία να έχει αναθέσει την ευθύνη για την προστασία του πλανήτη σε κάποια από τις υπηρεσίες της» είπε ο Σβάικαρτ (Απόλλων 9), μιλώντας στο Αμερικανικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας στη Νέα Υόρκη, York με τον Λου να υπενθυμίζει ότι «υπάρχουν 100 φορές περισσότεροι αστεροειδείς εκεί έξω από ό,τι έχουμε βρει. Υπάρχουν ένα εκατ. αστεροειδείς αρκετά μεγάλοι για να καταστρέψουν την Νέα Υόρκη…η πρόκληση είναι να τους βρούμε πριν μας βρουν αυτοί».

Η έγκαιρη προειδοποίηση είναι πολύ σημαντική πάνω στο συγκεκριμένο θέμα, για να είναι δυνατή μία αποστολή εκτροπής. Εάν ένα διαστημόπλοιο πλήξει έναν αστεροειδή πέντε ή δέκα χρόνια πριν αυτός χτυπήσει τη Γη, μία ελαφρά μεταβολή στην πορεία του θα ήταν επαρκής για να μην υπάρξει μια καταστροφική σύγκρουση. Εάν κάτι τέτοιο δεν συμβεί, τότε ίσως η μόνη επιλογή να είναι η εκκένωση της θεωρούμενης ζώνης πρόσκρουσης.

Αξίζει να σημειωθεί πως επί της παρούσης το Near Earth Object Program της NASA παρακολουθεί περίπου 10.000 αστεροειδείς. Πηγή: naftemporiki.gr

Συνέχεια»

Πέταξε το πρώτο διαστημικό ταξί

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε στην Καλιφόρνια των Ηνωμένων Πολιτειών η πρώτη δοκιμαστική πτήση του ιδιωτικού διαστημικού αεροσκάφους Dream Chaser. Το Dream Chaser είναι ένα από τα τρία διαστημικά ταξί που κατασκευάζει η εταιρεία Sierra Nevada Corp σε συνεργασία με τη NASA για τη μεταφορά αστροναυτών στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό μετά την απόσυρση των διαστημικών λεωφορείων το 2011.

Οι ανταγωνιστικές εταιρείες, Space Exploration Technologies και Boeing κατασκευάζουν επταθέσιες κάψουλες που επιστρέφουν στη Γη με αλεξίπτωτα, ωστόσο η καινοτομία του μικροσκοπικού διαστημικού σκάφους Dream Chaser συνίσταται στο ότι διαθέτει φτερά για προσγείωση σε αεροδρόμιο.



Η δοκιμαστική πτήση του Dream Chaser πραγματοποιήθηκε το Σάββατο στην αεροπορική βάση «Edwards Air Force» στην έρημο Μοχάβε.
Το διαστημικό σκάφος μεταφέρθηκε με ελικόπτερο σε ύψος 3.800 μέτρων και μετά από πτήση διάρκειας ενός λεπτού προσγειώθηκε, ωστόσο ένας εκ των τριών τροχών δεν κατέβηκε, με αποτέλεσμα το Dream Chaser να γλιστρήσει από τον αεροδιάδρομο και να καταλήξει στην άμμο.

Οι μηχανικοί αξιολογούν τις ζημιές που προκλήθηκαν, αν και σε πρώτη φάση η καμπίνα και τα ηλεκτρονικά συστήματα δεν δείχνουν να έχουν υποστεί κάποια βλάβη.

Η NASA εκτιμά ότι θα μπορεί να μεταφέρει τους αστροναύτες της στον Διαστημικό Σταθμό με τα ιδιωτικά ταξί ως το 2017. Πηγή:real.gr

Συνέχεια»

Λογισμικό σκέφτεται σαν τον ανθρώπινο εγκέφαλο

Ένα λογισμικό ικανό να αναγνώρισει γράμματα, όπως αυτά που εμφανίζονται για να επιβεβαιώσουν ότι ο χρήστης είναι άνθρωπος και όχι κάποιος ηλεκτρονικός υπολογιστής που επιχειρεί να τον αντικαταστήσει, ανακοίνωσε ότι κατασκευάσε η εταιρεία τεχνολογικής έρευνας Vicarious. Η Vicarious, με έδρα το Σαν Φρανσίσκο των ΗΠΑ γνωστοποίησε ότι δημιούργησε έναν αλγόριθμο, ο οποίος επιτρέπει στο λογισμικό να σκέφτεται όπως ο ανθρώπινος εγκέφαλος.

Η εταιρεία διευκρίνισε ότι η ανάπτυξη του αλγόριθμου έγινε για καθαρά ερευνητικούς λόγους και τόνισε ότι δεν προτίθεται να τον πουλήσει για εμπορική χρήση.

«Θέλαμε να δείξουμε ότι μπορούμε να κάνουμε το πρώτο βήμα για μια μηχανή που θα λειτουργεί όπως ο εγκέφαλός μας» δήλωσε ο Σκοτ Φοίνιξ, ένας εκ των ιδρυτών της Vicarious.

Η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί πεδίο έρευνας για πολλά χρόνια. Η Vicarious έχει συγκεντρώσει κονδύλια ύψους 15 εκατ. δολαρίων προκειμένου να συνεχίσει την έρευνα στον τομέα.

Όσοι επιθυμούν να δοκιμάσουν στην πράξη τον αλγόριθμο δεν έχουν παρά να επισκεφθούν την ιστοσελίδα της Vicarious στην ηλεκτρονική διεύθυνση www.vicarious.com. Πηγή: kathimerini.gr

Συνέχεια»

Σε ρόλο "Big Brother" το Facebook

Μία νέα τεχνολογία, που θα του επιτρέπει να παρακολουθεί και να καταγράφει κάθε ενέργεια των χρηστών, δοκιμάζει το Facebook. Το δημοφιλέστερο site κοινωνικής δικτύωσης, που αριθμεί κάτι περισσότερο από 1 δισ. χρήστες παγκοσμίως, συλλέγει καθημερινά τεράστιο όγκο πληροφοριών για την online δραστηριότητα των χρηστών.

Τώρα, όπως δήλωσε στην Wall Street Journal ο Κεν Ρούντιν, στέλεχος της εταιρείας, που επιβλέπει τις δοκιμές, η νέα τεχνολογία δίνει τη δυνατότητα στο Facebook, να βλέπει το για πόσο χρονικό διάστημα, οι χρήστες "μένουν" σε μία φωτογραφία, διαφήμιση ή άλλη ανάρτηση, καθώς και το πόση ώρα παραμένουν στο site.

Όπως είπε, τα δεδομένα θα καταγράφονται και θα χρησιμοποιούνται για διάφορους σκοπούς, όπως για παράδειγμα για την εμφάνιση στοχευμένων διαφημίσεων στους λογαριασμούς των χρηστών.

Ακόμη, όπως είπε, η νέα τεχνολογία έχει στόχο να διευρύνει μαζικά τη συλλογή των δεδομένων της δεύτερης κατηγορίας. Πηγή: nooz.gr

Συνέχεια»

Silent Circle και Lavabit αναπτύσσουν νέα ασφαλέστερη υπηρεσία email κατά της παρακολούθησης της NSA

Πολλοί θα θυμάστε τις υπηρεσίες κρυπτογραφημένων email Lavabit και Silent Circle (η Lavabit ήταν μάλιστα και αυτή που χρησιμοποιούσε ο ίδιος ο Edward Snowden) οι οποίες έκλεισαν για να προφυλάξουν τους χρήστες τους από την παράδοση των δεδομένων τους στις κυβερνητικές αρχές.

Τώρα οι δύο εταιρείες αποφάσισαν να ενώσουν τις δυνάμεις τους για τη δημιουργία μιας νέας υπηρεσίας encrypted email η οποία θα προστατεύει τις συνομιλίες και τα δεδομένα των χρηστών από την παρακολούθηση της NSA. Η νέα υπηρεσία θα ονομάζεται Dark Mail Alliance και θα κάνει χρήση κορυφαίας τεχνολογίας κρυπτογράφησης (βασισμένης στο IM πρωτόκολλο SCIMP της Silent Circle) και offshore servers σε Καναδά και Ελβετία.

Επιπλέον θα εφαρμόζει peer-to-peer κρυπτογράφηση όχι μόνο στα μηνύματα αλλά και στα metadata (αποστολείς, παραλήπτες κ.α.) ενώ για τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια καλό είναι τα μηνύματα να αποστέλλονται μεταξύ λογαριασμών Dark Mail Alliance.

Καλώς εχόντων των πραγμάτων, η νέα υπηρεσία θα είναι έτοιμη μέχρι τις αρχές του επόμενου έτους. Πηγή: techgear.gr

Συνέχεια»

Μη χρησιμοποιείτε Google και Yahoo, λένε οι γερμανοί δημοσιογράφοι

Σύσταση στους γερμανούς δημοσιογράφους να μην χρησιμοποιούν Gmail και Yahoo για λόγους ασφαλείας, απηύθυνε την Πέμπτη η Γερμανική Ομοσπονδία Δημοσιογράφων, με αφορμή τα δημοσιεύματα για «χακάρισμα» των υπηρεσιών των δύο εταιρειών από τις μυστικές υπηρεσίες των Ηνωμένων Πολιτειών και της Βρετανίας.

Η ομοσπονδία χαρακτήρισε «σκανδαλώδεις» τις αναφορές, λέγοντας στα μέλη της πως υπάρχουν άλλες ασφαλέστερες υπηρεσίες που μπορούν να χρησιμοποιήσουν.

«Οι έρευνες που γίνονται από δημοσιογράφους είναι εξίσου εμπιστευτικές όσο τα στοιχεία επικοινωνίας των πηγών τους και το περιεχόμενο των επικοινωνιών μαζί τους», σημείωσε ο Μίκαελ Κόνκεν, επικεφαλής της Ομοσπονδίας, η οποία εκπροσωπεί περίπου 38.000 δημοσιογράφους.

Τόνισε πως υπάρχουν εναλλακτικές υπηρεσίες για τις ανάγκες των δημοσιογράφων.

Υπενθυμίζεται ότι την Τετάρτη η «Washington Post» ανέφερε πως η Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας (NSA) των ΗΠΑ «εισέβαλε» στις γραμμές επικοινωνιών που χρησιμοποιούν Google και Yahoo, προκειμένου να μεταφέρουν μεγάλες ποσότητες δεδομένων ΄που αφορούν χρήστες μεταξύ κέντρων δεδομένων.

Σύμφωνα πάντα με την WP, στο πρόγραμμα της NSA συμμετείχε και η βρετανική GCHQ. Πηγή: skai.gr

Συνέχεια»